آیا تا به حال در هنگام مجادله با همسرتان، به چهره کودک خود نگریسته اید؟خانواده پویاترین و کوچک ترین واحد اجتماعی است که دارای قواعد، ساختار و اجزاء مخصوص به خود می باشد و با توجه به تاثیر مهم بر روی هر فرد ،در بین سایر نهادهای اجتماعی از اهمیت خاصی برخوردار است.

در ابتدای تشکیل هر خانواده ، اولین رابطه تعاملی بین زن و شوهر برقرار می  شود .(رابطه تعاملی رابطه خطی و یک  سویه نیست بلکه رابطه ایست دو سویه که افرادبر هم تأثیر متقابل دارند.) با تولد فرزندان روابط و تعاملات بین اعضاء  خانواده رشد یافته و بیشترمی شود ولی با این وجود اصلی ترین و مهمترین سیستم ارتباطی در هر خانواده بین والدین باقی می ماند و بر پایه ارتباط والدین روابط سایر اعضای خانواده پایه ریزی می شود .

به عبارت دیگر اگر ارتباط بین زن و شوهر، ارتباطی سالم ،سازنده و پویا باشد ،به تبع آن ارتباط فرزندان با والدین و با یکدیگر نیزارتباطی سالم، پویا و سازنده خواهد بود . زیرا والدین الگوی فرزندان بوده و به رفتار های فرزندان خود جهت می دهند. بنا براین وجود رابطه سالم بین همسران، اصل اساسی و مهم تربیت است و ناسازگاری این دو رکن خانواده، تأثیرات نامطلوب بسیاری بر شخصیت فرزندان خواهد داشت . از این رو والدین حساس به تربیت فرزندان باید نگاهی دوباره به  نوع ارتباط خود با همسرشان انداخته و اگر در روابط خود اختلالی می بینند به فکر چاره باشند .

اختلافات والدین چه تأثیراتی بر فرزندان خواهد داشت ؟

1-از انجا که پایگاه اصلی امنیت روانی در کودکان، والدین می باشند در هنگام وجود اختلاف و مشاجره بین والدین، کودک دچار نوعی تعارض شناختی می شود. او نمی داند در جریان اختلافات به چه کسی باید پناه ببرد؟ چه کسی خوب است ؟ آدم بد دعوا کیست ؟ چه کسی مقصر است؟ و.... همین مسأله کودک را دچار تعارض کرده و این تضاد درونی در دراز مدت بر روی ارتباطات آینده  وی بسیار تأثیرگذار خواهد بود . 

2-افت تحصیلی یکی از پیامدهای مهم نزاع های مداوم والدین است . بعد از مشاجره والدین تمرکز کودک به شدت کاهش می یابد و کودک در مدرسه برای یادگیری تمرکز کافی ندارد و هنوز ذهنش مشغول دعوای پدر ومادردر منزل است .

3 – زمانی که والدین به سردی با یکدیگر برخورد می کنند و در سکوت به رفتار خصمانه ادامه می دهند ، کودکان احساس ترس ،پریشانی و اضطراب می کنند و وجود این اختلاف را درک می کنند .

4-مشاجرات والدین بر روی الگوی خواب کودکان نیز موثر است . مشاجرات والدین، خواب آرام را از کودکان می گیرد. که همین امر سبب زود رنجی و بهانه جویی کودک در روز خواهد شد .

5- کودکانی که در شرایط خانوادگی پر مشاجره رشد می کنند بیشتر از دیگران در جامعه رفتارهای ناسازگارانه از خود نشان می دهند .دانشمندانی که در زمینه نظریه <<وراثت اجتماعی خشونت خانگی >> تحقیق کرده اند معتقدند کسانی که شاهد خشونت و مشاجرات والدین خود بوده اند دو برابر بیشتر از سایرین با همسران آینده خود دچار مشکل رفتاری می شوند . مشاجرات والدین در دختران به دلیل بالا بودن هیجان پذیری، منجر به اختلالات نوروتیک ،از جمله ناخن جویدن  و در پسران سبب بروز رفتارهای ضد اجتماعی می شود .

6 - الگو سازی از رفتار والدین یک پدیده ی رشدی است که اگر دعوا کانون ان باشد تاثیرات بسیار مخربی  خواهد داشت . فراموش نکنیم والدین همیشه برترین الگوی فرزندان هستند و فرزندان به طور مستقیم یا غیر مستقیم در زندگی حال یاآینده خود از رفتار آنان تقلید می کنند، پس باید الگوی مناسبی برای فرزندان خود باشیم .

7 - کودکان در اثر مشاجرات والدین، غمگین،مشوش،پرخاشگر ، لجبازو دارای مشکلات ارتباطی با همسالان خواهند شد .

8- لازم نیست که کودک حتما شاهد نزاع والدین باشد تا بر روی او تاثیر گذارد ،بلکه کودکان به محیط احساسی حاکم برخانه بسیار حساس اند و به آسانی وجود تنش را درک می کنند .

در هنگام اختلاف با همسرتان چه کارهایی نکنید ؟  

 

- فرزندان را هرگز در موقعیتی قرار ندهید که مجبور شوند از یکی از والدین جانبداری کنند .

- از فرزندان خود به عنوان وسیله ایی برای مجبور کردن همسر خود به پذیرش خواسته هایتان استفاده نکنید .

- هرگز فرزندان را به خاطر دعوای خود سرزنش نکنید. حتی اگر موضوع دعوا کودک شما باشد .

- فرزندان را درجایگاه قاضی برای اختلافات خود قرار ندهید .

- فرزندان را وسیله انتقال پیام خود به همسر تان نکیند.

- در هنگام مشاجرات همسر خود را تهدید به ترک منزل نکنید زیرا بیش از اینکه تاثیری در رفتار همسر شما داشته باشد آرامش و امنیت روانی کودک شما را به خطر می اندازد .

در هنگام اختلاف با همسرتان بهتر است چه اقداماتی انجام دهید؟

- هر گاه احساس می کنید صحبت شما به مشاجره کشیده می شود کودکان را از حضوردر آن مکان منع کنید .

- هر کدام از والدین باید متعهد باشند که برای حفظ آرامش خانواده گذشت داشته باشند و هیجانات خود را کنترل کنند .

- والدین باید ملزم شوند که به جهت رشد وسلامت خانواده و فرزندان ،مهارت های ارتباطی مؤثر را یاد بگیرند .

- برای شنیدن و پذیرش احساسات کودک و نگرانی هایش درباره ی این مشاجرات  زمانی را اختصاص دهید .

 - تقویت رابطه با پدر بزرگها و مادر بزرگ ها باعث می شود تا کودکان در هنگام مشاجرات والدین آسیب کمتری ببینند . پس به جای اینکه همسر را مجبور به ترک ارتباط با خانواده اش کنید، این روابط را تقویت کنید .

- به فرزندانتان اطمینان دهید که آنها را دوست دارید و مساله خود را با همسرتان  حل خواهید کرد .

- به رغم اختلاف نظر و مشاجرات موجود در سایر زمینه ها، برای انجام مسائل مربوط به فرزندان (وظایف پدری و مادری)با هم همکاری کنید .

                                                                          منبع: صفورا افشارنیاکان- مجله سپیده دانایی